De aanpak van jeugdwerkloosheid heeft duidelijk minder prioriteit dan de bescherming van de belangen van insiders op de arbeidsmarkt.

 Wie kent Jaap Fischer nog? Mijn moeder had een plaatje van hem: 'Zeg me waar de bloemen zijn, waar zijn ze gebleven?' Ik vond het een buitengewoon truttig lied, maar dat vond ik in mijn jeugd van meer dingen van mijn ouders. Inmiddels weet ik beter. Als je alle bloemen vertrapt, hou je geen bloemen meer over. Het is net zoiets met de jeugd van tegenwoordig. Ik schreef twee jaar geleden in dit blad dat de jeugd niet altijd de toekomst heeft, in reactie op het onzalige voorstel om de ketenregeling van art. 7:668a BW voor jongeren tot 27 jaar te verlengen. Ik had ongelijk. De jeugd heeft de toekomst helemaal niet. De conjunctuurcurven van onze samenleving leiden tot even harde stijgingen en dalingen in de kansen van opkomende generaties. Wie de pech heeft gehad op de arbeidsmarkt te komen in een periode van langdurige crisis, heeft zich er op voor te bereiden dat die slechte entree hem zijn hele werkende bestaan blijft achtervolgen. Het voor de eerste maal betreden van de arbeidsmarkt tijdens een laagconjunctuur heeft langdurige consequenties voor de betreffende werknemers. Vooral hoogopgeleiden worden daarbij zwaar getroffen. En dat is slecht nieuws voor onze maatschappij. Want hoogopgeleiden zijn toch degenen die de kar moeten gaan trekken – de innovators van nu, maar ook de leiders van straks. Bovendien: we worden langzaamaan steeds meer hoogopgeleid, dus op den duur hebben steeds meer van ons hier last van. De Amerikaanse onderzoekster Lisa Kahn van de Yale School of Management concludeerde in 2009 op basis van langdurig, generatieoverspannend onderzoek dat mensen die afstuderen in een slechte economie daarvan jarenlang negatieve gevolgen ondervinden in hun loonontwikkeling, het verwerven van banen en zelfs in verdere ontwikkeling in kennis, vaardigheden en maatschappelijke positie. Ook de Nederlandse onderzoekers Erpelinck en Van Sonsbeek stellen dit voorjaar in het tijdschrift Economisch-Statistische Berichten (ESB) vast dat een economische crisis jonge hoogopgeleiden achtervolgt. Zij wijzen er op dat jongeren het al bij de start niet makkelijk hebben, omdat jeugdwerkeloosheid relatief hoog is en het aantal vacatures laag. Onderzoeker Maarten Wolbers van de Radboud Universiteit wees er al in 2007 in Acta Sociologica op dat in landen met strikte ontslagbescherming jongeren vertraging ondervinden in de toetreding tot een baan op hun niveau. Dat speelt vooral bij hoger opgeleiden, maar de verschillen in categorieën zijn vanaf het niveau van middelbaar voortgezet onderwijs marginaal. En dan is er onderzoeker van Galen, weer in ESB, om het nog somberder te maken: jongeren die wel een plaats hadden gevonden op de arbeidsmarkt, maar vervolgens door de crisis alsnog hun baan verloren, ondervinden daar ook meer nadeel van in hun verdere carrière - hun baankans én hun mogelijke loon nemen af. Ondertussen doen we nauwelijks iets voor die jongeren. We hameren op scholing en nog eens scholing – maar we geven ze geen eerlijke baankansen op de arbeidsmarkt.
In de krant van begin september wordt het onderzoek van Wolbers nog eens uitgemeten, naar aanleiding van de schrikbarend hoge jeugdwerkloosheidscijfers in veel Europese landen. En ook om de noodzaak van hervormingen in het ontslagrecht nog eens te benadrukken. In de kolom naast het stuk stond het bericht dat de SP voorstelde om de VUT terug te halen wanneer de werkloosheid blijft toenemen. Ik moest aanvankelijk onbedaarlijk lachen: ik zag jongeren voor me, van twintig, 24 of misschien zelfs 28, die linea recta de VUT ingingen, en ik zag de spotjes van het Ministerie van SZW al voor me: 'Nieuw!! Bij Uw leverancier, in navolging van de WAJONG nu ook de VUTJONG!!' Of was dat niet de bedoeling? Bij verdere lezing bleek mij dat de jongeren het werk van ouderen mochten overnemen, waarna die ouderen de New-VUT in mochten. Het is onzinnig dat sommige politici en voorlieden van sociale partners er voor blijven pleiten dat oudere generaties een soort Vrij Parkeren krijgen van de toekomstproblemen met betrekking tot zorg, pensioenen, woningen en werk. Het schijnt niet tot ze door te dringen dat dit niet alleen strijdig is met de solidariteitsgedachte tussen generaties, maar ook fnuikend is voor de toekomst van diezelfde jongeren – waarvan die ouderen weer afhankelijk zijn straks als het om hun oude dag gaat. We moeten nu eindelijk eens arbeidsmarkthervormingen durven door te voeren die wel letten op een eerlijke verdeling tussen generaties, en bovendien het potentieel van jongeren op een voor de maatschappij zo goed mogelijk renderende manier inzetten. Het is onbegrijpelijk dat we de jeugd de toekomst niet geven. Maar ja, de volgende regel van het lied van Jaap Fischer luidt misschien niet voor niets: 'Zal men het ooit verstaan?'

Alle verschenen columns kunt u ook nog eens rustig nalezen. Reeds verschenen zijn:

2018

Aflevering 11
De prijs van het arbeidsrecht
prof. mr. R.A.A. Duk

Aflevering 9/10
Big data op de werkvloer
prof. mr. W.L. Roozendaal

Aflevering 7/8
Balancerende kloven van de arbeidsmarkt…
prof. mr. F.J.L. Pennings

Aflevering 6
De Europese Arbeidsautoriteit: een logische stap in de bestrijding van misstanden bij grensoverschrijdende arbeid?
prof. mr. M.S. Houwerzijl

Aflevering 5
Cin Cin! 
Prof. mr. Barend Barentsen

Aflevering 4
Payroll: waarom moeilijk doen als het ook makkelijk kan
Prof. mr. Femke Laagland

Aflevering 3
Over het Regeerakkoord en een olifant
mr. drs. P.Th. Sick

Aflevering 2
Voorwoord (pre-packxit)
M.L. Lennarts, S.S.M. Peters & F.M.J. Verstijlen

Aflevering 1
Too weak @ #metoo
prof. mr. S.F. Sagel

2017

Aflevering 12
Een New Day of Groundhog Day?
Mr. A. Keizer

Aflevering 11
Een sociale pijler ook voor Nederland?
prof. mr. F.J.L. Pennings

Aflevering 10
Bekijk het een van een andere kant
mr. H.W.M.A. Staal

Aflevering 8/9
Het kat-en-muisspelletje met werknemers op tijdelijke contracten 
Prof. mr. F.J.L. Pennings

Aflevering 6/7
Een Europees evenwicht herijkt?
Mr. R.A.A. Duk

Aflevering 5
Herziening van het ontslagrecht? Bezint eer ge begint ... 
Prof. mr. M.S. Houwerzijl

Aflevering 4
De elite, het volk en het sociale recht
Prof. mr. W.L. Roozendaal

Aflevering 3
Oordelen zonder onderscheid
Mr. K.G.F. van der Kraats

Aflevering 2
One issue
Prof. mr. S.F. Sagel

Aflevering 1
Je maintiendrai
Prof. mr. B. Barentsen

2016

Aflevering 12
(Weg)kijken
Mr. dr. P.H. Burger

Aflevering 11
Sociale triple-A status EU? A vision alone will not suffice
Prof. mr. S.S.M Peters

Aflevering 10
“Wir schaffen es”: verantwoord welkom aan wat vreemd en nieuw is
Mr. H.W.M.A. Staal

Aflevering 8/9
De Participatiemaatschappij aan banden
Prof. mr. F.J.L. Pennings

Aflevering 6/7
De Raad van State, arbeidsrecht en wetgeving
Prof. mr. R.A.A. Duk

Aflevering 5
Een luchtballon in de wind
Mr. drs. K.G.F. van der Kraats

Aflevering 4
Langer doorwerken of langer werkloos zijn
Prof. mr. dr. W.L. Roozendaal

Aflevering 3
Aanmodderen in het oog van de storm of navigeren met een sociaal kompas?
Prof. mr. M.S. Houwerzijl

Aflevering 2
Representativiteit is een illusie
Prof. mr. B. Barentsen

Aflevering 1
Wwz: pas toe en leg uit!
Prof. mr. S.F. Sagel

2015

Aflevering 12
De weg naar de arbeidsmarkt
Mr. dr. P.H. Burger

Aflevering 11
Transitievergoeding: niet lappen maar kappen
Prof. mr. S.S.M. Peters

Aflevering 10
Het arbeidsrecht van de toekomst
Prof. mr. F.B.J. Grapperhaus

Aflevering 8/9
Wat gaan we er met ons allen van bakken?
Mr. H.W.M.A. Staal

Aflevering 6/7
Preventieve arbo wetgeving
Prof. mr. F.B.J. Grapperhaus

Aflevering 5
Franse toestanden
Mr. drs. P.Th. Sick

Aflevering 4
Schijnzelfstandigen: de sociale partners zijn nu aan zet
Prof. mr. F.J.L. Pennings

Aflevering 3
"Minder, minder, minder"? Over verlaging van beloningen en zo
Prof. mr. R.A.A. Duk

Aflevering 2
Doorwerkende AOW'ers: altijd voordelig!
Prof. mr. M.S. Houwerzijl

Aflevering 1
Broodroof
Prof. mr. B. Barentsen

2014

Aflevering 12
Het muizengaatje verdient de hoofdprijs
Prof. mr. S.F. Sagel

Aflevering 11
Voor de kleintjes mag het arbeidsrecht een paar onsjes minder zijn
Prof. mr. S.S.M. Peters

Aflevering 10
Participatiesamenleving
Mr.dr. P.H. Burger

Aflevering 8/9
Stop proletarisch winkelen op de Europese arbeidsmarkt
Mr. H.W.M.A. Staal

Aflevering 6/7
Een zinnig wetsvoorstel over klokkenluiders
Prof. mr. F.B.J. Grapperhaus

Aflevering 5
Ieder voor zijn eigen of een gezamenlijk activerend arbeidsmarktbeleid?
Prof. mr. F.J.L. Pennings

Aflevering 4
Van participatie en quota, en van het spekken van de kas
Mr. drs. P.Th. Sick

Aflevering 3
Drucker, Levenbach en het Wetsvoorstel Werk en Zekerheid
Prof. mr. R.A.A. Duk en prof. mr. F.B.J. Grapperhaus

Aflevering 2
Vraag naar en aanbod van arbeid in de participatiesamenleving
Prof. mr. M.S. Houwerzijl

Aflevering 1
Wolf
Prof. mr. S.F. Sagel

2013

Aflevering 12
De marathonman
Mr. dr. P.H. Burger

Aflevering 11
'Europees wat moet, nationaal wat kan'
Prof. mr. S.S.M. Peters

Aflevering 10
It's the implementation of the rule, stupid, not the rule as such
Mr. H.W.M.A. Staal

Aflevering 8/9
Weg met het ontslag op staande voet
Prof. mr. F.B.J. Grapperhaus

Aflevering 6/7
De polder wast witter?
Mr. R.A.A. Duk

Aflevering 5
Homo homini lupus
Mr. drs. P.Th. Sick

Aflevering 4
Naar een Nota Flexibiliteit en zekerheid 2.0
Prof. mr. F.J.L. Pennings

Aflevering 3
Euphemia
Mr. S.F. Sagel

Aflevering 2
Regeren is vooruit zien ...
Mr. S.F. Sagel

Aflevering 1
Ouder worden komt dagelijks voor
Prof. mr. B. Barentsen

2012

Aflevering 12
Langer werken
Mr. dr. P.H. Burger

Aflevering 11
Eerlijk zullen we alles delen - jong en oud op de arbeidsmarkt
Prof.mr. F.B.J. Grapperhaus

Aflevering 10
'The Times They Are A-Changin'
Mr. H.W.M.A. Staal

Aflevering 8/9
Gebruik van sociale media kan ernstige gevolgen hebben voor uw beroepsleven.
Dr. S.S.M. Peters

Aflevering 6/7
Het Kunduz-akkoord en het ontslagrecht
Mr. R.A.A. Duk

Aflevering 5
Driekwart dwingend recht: de werknemer voldoende beschermd?
Prof. mr. F.J.L. Pennings

Aflevering 4
Het ontslagstelsel volgens Koser Kaya: oude wijn, met een slecht etiket
Mr. drs. P.Th. Sick

Aflevering 3
Arbeidsparticipatie van vrouwen: 'Moet jij werken?'
Prof. mr. M.S. Houwerzijl

Aflevering 2
Factor 20 als smeermiddel tegen maatschappelijke (belonings)onrust?
Mr. M. van Eck

Aflevering 1
Kosten van normalisering
Prof. mr. G.J.J.Heerma van Voss

2011

Aflevering 12
Legitimatie, legitimatie, legitimatie. Over werkgevers, gele vakbonden en Kamerleden
Prof. mr. F.B.J. Grapperhaus

Aflevering 11
De ene aardbei is de andere nog niet
Dr. mr. P.H. Burger

Aflevering 10
De angst voor anders
Prof. mr. E. Verhulp

Aflevering 8/9
Overheid en arbeidsverhoudingen: we zijn warempel Sinterklaas niet
Mr. H.W.M.A. Staal

Aflevering 6/7
Hoe onzeker mogen onze pensioenen zijn?
Prof. mr. F.J.L. Pennings

Aflevering 5
De payroll-cao: over dingen die voorbijgaan?
Mr. M. van Eck

Aflevering 4
Wettelijke verankering van de ‘Balkenendenorm’ nabij?
Prof. mr. dr. M.S. Houwerzijl

Aflevering 3
Het ontslagrecht: een vierjarig bestand?
Mr. R.A.A. Duk

Aflevering 2
Europese invloed op het sociaal beleid
Prof. mr. G.J.J. Heerma van Voss

Aflevering 1
Een brug tussen de wal en het schip
Mr. J.M. van Slooten en mr. G. Boot

2010

Aflevering 12
Wie is hier nu echt zelfstandig op de arbeidsmarkt?
Prof. mr. F.B.J. Grapperhaus

Aflevering 11
Ontschillen op de arbeidsmarkt
Prof. dr. A.C.J.M. Wilthagen

Aflevering 10
Markt en politiek
Mr. H.W.M.A. Staal

Aflevering 8/9
En juristen kunnen niet rekenen ...?
Prof. mr. E. Verhulp

Aflevering 6/7
Minister Donner en de 'frauderende' zzp'ers
Prof. mr. F.J.L. Pennings

Aflevering 5
Brief aan de minister-president
Mr. M. Van Eck

Aflevering 4
Opzij?! Wettelijke streefcijfers voor vrouwelijke bestuurders en commissarissen
Mr. M.S. Houwerzijl

Aflevering 3
De bestuurder geen werknemer meer?
Prof. mr. G.J.J. Heerma van Voss

Aflevering 2
Welke toekomst heeft de medezeggenschap?
Mr. R.A.A. Duk

Aflevering 1
Een rapport over verhouding bestuur, commissarissen en institutionele belegger: waar is de werknemer?
Prof. mr. F.B.J. Grapperhaus